شناسایی منطقه صحرای باغ
بخش صحرای باغ یکی از بخشهای شهرستان لارستان در استان فارس ایران است. صحرای باغ جلگهای بلوکی است در جنوب شهرستان لار و در مرز استان فارس و استان هرمزگان قرار گرفته است.
از شهر لار تا صحرای باغ از راه جاده که از صحرای نیمه و کنار روستای کرمستج میگذرد تا اولین روستای صحرای باغ که روستای هُرمود است در حدود چهل کیلومتر راه است. اما فاصله مستقیم آن از راهی کوهستانی بیش از ۱۵ کیلومتر نیست. همچنین صحرای باغ در جنوب شهر گراش لارستان قرار دارد و تنها یک کوه میان گراش و صحرای باغ واقع است. از صحرای باغ تا گراش از راه این کوه بیش از ۱۰ کیلومتر نیست.
جمعیت
بنابر سرشماری مرکز آمار ایران، جمعیت بخش صحرای باغ شهرستان لارستان در سال ۱۳۸۵ برابر با ۱۳٬۳۸۹ نفر بوده است.
آب وهوای صحرای باغ
صحرای باغ در تابستان هوایی گرم و خشک دارد که درجه حرارت آن،گاه به ۴۸ درجه سانتیگراد نیز میرسد. این منطقه در زمستان هوای خشک و سردی دارد که در بعضی سالها تا ۵ درجه زیر صفر هم رسیدهاست و روی کوهها و در آب انبارها و رودخانهها یخ بستهاست.
حدود جغرافیائی صحرای باغ
حدود صحرای باغ از برکه حاجی محمدعلی که حدود روستای کرمستج است شروع میشود و انتهای آن به روستای عمادده وفداغ میرسد که تقریباً ۶۳ کیلومتر است. این حدود از شرق تا غرب صحرای باغ است، اما حدود شمال و جنوب صحرای باغ که پهناورترین آن از بالای روستای زروان و دشتی شروع میشود و تا پاسگاه گردنه پاسخند ادامه دارد که در حدود ۱۵ کیلومتر است.
نامهای قدیم صحرای باغ
صحرای باغ در گذشته با نامهای دیگری نیز شناخته می شده است. از آن جمله اند: صحرای فداغ و نیز صحرای پاسخند. این نام تا کنون باقی ماندهاست و حدود پانصد سال از تاریخ آن میگذرد.
خراب شدن سد و به وجود آمدن چند آبادی
* قلات کنکوش در نزدیکی روستای خلور.
* روستای قریه آستاس در نزدیکی عماده ده .
* روستای گود مسجد در جنوب روستای زروان.
* روستای بزرگ پاسخند، در دامنه کوه پاسخند که در جنوب زروان و دشتی و در کنار جاده لار بندر لنگه واقع است.
آبادیهای فوق و خیلی از آبادیهای دیگر در صحرای باغ برپا بودهاست که فقط خرابهای آنها باقی ماندهاست. از روستاهای قدیمی پاسخند و طوایف ساکن آن روستاها، جز نامی باقی نماندهاست، ولی آثار بسیاری از آنها برجا ماندهاست.
از گردشگاههای صحرای باغ می توان به این موارد اشاره کرد: چند باب آب انبار (برکه) دراز، آثار قلعهای که در بالای کوه واقع است، و چند چاه قدیمی، و بند و نخلستان و بقعه میراحمد که مردم دشتی و زروان و جاهای دیگر در موقع باران وبهار به تفریح میروند.
میر احمد یکی از اجداد میرهای هرمود و اوز و دشتی و زروان است. شیخ انصار در پاسخند سکونت داشتهاست که شیخهای انصاری دهمیان و زروان و شیخ حضور و انوه و انصاریهای لار و جاهای دیگر از بازماندگان وی هستند.
هجوم بیگانگان به صحرای باغ
در دوران گذشته چندین بار اتفاق افتادهاست که روستاهای صحرای باغ واطراف مورد هجوم و چپاول بیگانگان قرار گرفتهاست. چنانکه پیر مردان و ریش سفیدان روایت میکنند که منطقه صحرای باغ بارها از طرف خوانین دور ونزدیک غارت شدهاست. هربار که غارتگران به روستاها میتافتند مردم به کوه پناه میبردند. وخیلیها در برابر دزدان وچپاول گران مقاومت میکردند واز جان ومال خود دفاع مینمودند و غارتگران را سرکوب میکردند. همچنین در منطقه صحرای باغ چندبار قحطی رخ دادهاست، مخصوصاً در زمان دوجنگ عالم گیر جهانی که ازسال ۱۹۱۴ میلادی رخ دادهاست تا سال ۱۹۱۸ میلادی، و همچنین جنگ جهانی دوم از سال ۱۹۳۹ تا سال ۱۹۴۵ میلادی، در جنگ جهانی اول، بیماری همه گیری افتاد که در صحرای باغ این سال ها بنام سال «دَردِی» معروف گشت، در این بیماری در روستاهای صحرای باغ و همچنین روستاهای اطراف روزانه تعداد زیادی از مردم در اثر این بیماری جان خودشان از دست میدادند، همچنین در سالهای قحطی نیز افراد زیادی از صحرای باغ و روستاهای توابع بسبب قحطی وگرسنگی مردند.
